Omuz Tendon Yırtığı

Onaylayan Doktor (-lar) ; Gökhan Karademir , Kayahan Karaytuğ • May 02, 2023

KISA YOL

30 Saniyelik Özet

  • Omuz tendon yırtığı, omuz eklemini saran tendonların hasar görmesiyle oluşan bir durumdur.
  • Genellikle omuz eklemine ağırlık kaldırma, düşme veya travma gibi durumlar sonucunda oluşur.
  • Şişlik, hareket kısıtlılığı ve omuz ekleminde çıtırtı gibi belirtilere neden olabilir.
  • Genellikle konservatif tedavilerle (istirahat, buz uygulaması, ağrı kesiciler ve fizik tedavi) tedavi edilebilir. Ancak bazı durumlarda cerrahi tedavi gerekebilir.

Omuz tendon yırtığı nedir?

Omuz yırtığı her yaştan insanda görülebilecek sağlık problemlerinden birisi olmaktadır. Günlük hayat içerisinde sıklıkla kullanılan omuz eklemi karmaşık bir yapıya sahip olmaktadır. 4 eklem, 3 kemik ve 26 kastan oluşan omuz yapısı yaralanmalara açık olmaktadır. Omuz yırtığının erken tedavi edilmesi hastaların yaşam konforu açısından öneli olmaktadır.

Omuz eklemlerinin çevresini saran rotator manşet kaslarının yırtılmasına omuz tendon yırtığı adı verilmektedir. Bu kaslar sayesinde omuz diğer eklemlere göre çok daha fazla hareket kabiliyetine sahip olmaktadır. Ancak birçok faktöre bağlı olarak bu kas dokusunun yırtılmasına ve eklemin dengeli bir şekilde hareket etmesinin engellenmesine neden olmaktadır.

Omuz tendon yırtığı nasıl oluşur?

Omuzda yer alan kemikleri saran tendonların aşınması ya da yıpranmasına omuz yırtığı adı verilmektedir. Genellikle ani ve zorlayıcı hareketler ile ortaya çıkan omuz tendon yırtıkları özellikle ileri yaştaki bireylerde daha fazla görülmektedir. Çünkü tendonlar zaman içerisinde yıpranmaktadır. Bu durum da tendonların yaralanmaya daha açık hale gelmesine neden olmaktadır.

Omuz tendon yırtığı kimlerde görülür?

Omuz tendon yırtıkları genellikle ağır ve tekrar edici hareketler yapan kişilerde görülmektedir. Bu sebeple de sıklıkla basketbolcularda, marangozlarda, boyacılarda, voleybolcularda, vücut geliştirme sporu yapanlarda ve inşaat işiyle uğraşanlarda görülmektedir. Bunun yanında omuz tendon yırtığı her yaştan ve her kesimden insanda görülebilen hastalıklardan birisi olmaktadır.

Omuz tendon yırtığı belirtileri

Omuz tendon yırtıklarının belirtileri hastaların günlük hayatlarını olumsuz etkilemektedir. Bu sebeple de kısa süre içerisinde tedavi edilmeleri gerekir. Omuz tendon yırtıklarının belirtileri arasında şunlar yer almaktadır:

  • Kronik ağrı
  • Sızı
  • Yanma hissi
  • İstirahat halindeyken ağrı
  • Kaslarda güçsüzlük
  • Günlük aktivitelerin yapılmasında zorluk yaşamak
  • Omuzu hareketsiz tutma isteği
  • Hareket kısıtlığı
  • Omuz ekleminde sürtünme sesi
  • Kolu yana açamama ya da yukarı kaldıramama
  • Şekil bozuklukları
  • Kolda güçsüzlük

Bu belirtiler tedavi sağlanmadığı sürece şiddetlenerek artmaktadır.

Omuz tendon yırtığı nedenleri

Omuz tendon yırtıkları nedenleri arasında şunlar yer almaktadır:

  • İleri yaşın sebep olduğu akromion kemiği altındaki kemikte çıkıntı oluşması
  • Kan akışının yetersiz olması
  • Tekrarlayan hareketler
  • Uzanmak
  • Fırlatmak
  • Ağır kaldırmak
  • Omuz ve kollarda travmatik olayların yaşanması
  • Düşme
  • Çarpma
  • İleri yaşta olmak

Omuz tendon yırtığı tanısı nasıl konulur?

Omuz tendon yırtığı şüphesiyle doktora başvuran kişilerde görülen en yaygın şikayet omuz ağrısı olmaktadır. Doktora başvuran hastalar öncelikle ayrıntılı bir fiziki muayeneden geçirilmektedir. Bunun yanında omuz tendon yırtıklarının boyun bölgesinde de problemlere neden olabileceği için muayene sırasında bu bölgenin de incelenmesi gerekmektedir.

Fiziki muayeneden sonra MR ve röntgen gibi görüntüleme yöntemlerinden de yararlanılmaktadır. Bu süreçte hastalarda romatizmal hastalıkların varlığı ya da travmaların oluşup oluşmadığının da incelenmesi gerekmektedir. Omuz tendon yırtıklarının tanısında başvurulacak son yöntem ise artroskopik değerlendirmeler olmaktadır.

Omuz tendon yırtığı tedavi yöntemleri

Omuz tendon yırtığı tedavisinde hastanın genel sağlık durumu ve yırtığın derecesinin dikkate alınması gerekmektedir. Minimal yırtıklarda konservatif tedavi yeterli olurken büyük yırtıklarda cerrahi tedavi seçeneklerinin değerlendirilmesi gerekmektedir.

Omuz tendon yırtıklarında birçok farklı tedavi yöntemi uygulanmaktadır. Bunların başında özellikle omuz ekleminin fazla kullanılmasına bağlı oluşan yırtıklar için dinlenme önerilmektedir. Bunun yanında bölgedeki ödemin atılmasını ve ağrının kontrol edilmesi için ilaçlar da reçete edilmektedir.

Omuz tendon yırtıklarında hastaların omuzlarını hareketsiz kalması eklemin güçsüzleşmesine neden olabilmektedir. Bunun için de hastalara çeşitli egzersizler önerilmektedir. Bu egzersizlerin alanında uzman olan fizyoterapistler eşliğinde yapılması omuz ekleminin daha fazla zarar görmesinin engellenmesini sağlayacaktır.

Omuz tendon yırtıklarının sebep olduğu şiddetli ağrıların kontrolünün sağlanabilmesi için kortikosteroid enjeksiyonu uygulaması da tedavinin içeresinde yer alabilmektedir. Tedavinin parçalarından birisi de ultrason olmaktadır. Cihazın ısı verme özelliğinin bulunması iyileşme sürecinin daha hızlı gerçekleşmesini sağlamaktadır.

Artroskopi ise hem omuz yırtıklarının tanı almasında hem de tedavisinde kullanılan yöntemlerden birisi olmaktadır. Bunun için omuz bölgesinde yaklaşık 1 santimlik bir kesi açılır. Daha sonrasında görüntüleme cihazları ve özel ekipmanlar ile tendonların durumunun görüntülenmesi ve tedavi edilmesini sağlamaktadır.

Bunların yanında mini açık tamir işlemi de omuz tendon yırtıkları tedavi edilebilmektedir. Bunun için eklemlere birkaç küçük kesi açılmaktadır. Yapılan planlamaya uygun olarak doku transferi ya da grefti işlemi gerçekleştirilmektedir.

Omuz tendon yırtığı ameliyatı

Omuz tendon yırtıklarında sıklıkla başvurulan tedavi yöntemlerinden birisi de cerrahi tedavi seçeneği olmaktadır. Ameliyatın planlaması yapılırken yırtığın sebebinin ve neden olduğu şikayetlerin derecesi önem kazanmaktadır. Hastaların yoğun ağrı yaşaması ya da kolunu hareket ettirememesi gibi şikayetler sebebiyle hastaların günlük hayatlarının ciddi şekilde etkilenmesinin yanı sıra diğer tedavi yöntemlerinden sonuç alınamaması sebebiyle ameliyata başvurulmaktadır.

Omuz tendon yırtığı ameliyatının uygulanabilmesi için gerekli olan şartlar içerisinde şunlar yer almaktadır:

  • Hastaların 6 aydan daha uzun süre devam etmesi
  • Kullanılan görüntüleme yöntemlerinde yırtığın 1 santimetreden daha büyük olması
  • Hastanın ileri derecede güç kaybı yaşaması
  • Hastanın dayanılmaz bir ağrı yaşaması

Omuz tendon yırtığı ameliyatları genel anestezi altında uygulanan ameliyatlardan birisi olmaktadır. Ameliyat sırasında hastalar yatar ya da oturur pozisyonda durmaktadır. Hem kapalı hem de açık yöntemler ile uygulanabilen bu ameliyatlarda kapalı yöntem uygulanması durumunda küçük bir kesiden özel kamera ve ekipmanlarla giriş yapılarak yırtık tamir edilmektedir.

Yaklaşık olarak 1- 2 saat süren omuz tendon yırtığı ameliyatlarından sonra hastaların doktorun tavsiyelerini titizlikle uygulaması gerekmektedir. Özellikle kolun askıda kalma süresi ve egzersizler konusunda hastaların dikkatli davranması gerekmektedir.

Omuz tendon yırtığı ameliyatları diğer ameliyatlarda da olduğu gibi bir takım riskler içermektedir. Hem genel anestezi altında yapılması sebebiyle anestezinin sebep olabileceği risklerin yanı sıra özellikle açık ameliyatlarda kanama ve enfeksiyon gibi riskler de bulunmaktadır.

Ameliyatın Özeti

Ameliyatın Süresi: 1-2 saat

Anestezi Yöntemi: Genel anestezi

Hastanede Yatma Süresi: 1 gün

İşe Dönme Süresi: 14 gün

PRP ile omuz tendon tedavisi

Kas ve iskelet sistemi hastalıklarının tedavisinde önemli başarılı bulunan PRP tedavisi de omuz tendon yırtığı tedavisinde kullanılan yöntemlerden birisi olmaktadır. Hastalardan alınan 8- 10 cc kanın PRP tüpü ile birlikte 15 dakika boyunca uygulanan santrifüj işlemi sayesinde kanda bulunan büyüme faktörleri ve sitokinler tüpün üst kısmında birikir. Daha sonrasında enjektör ile bu trombositler alınır ve hastaların hasarlı omuz dokularına enjekte edilir. 

PRP yöntemi ağrının kesilmesi için değil hasarlı dokunun onarılması ve tedavi edilmesi için uygulanan bir yöntem olmaktadır. Enjeksiyonun iyileştirici etkisi 15 dakika sonra başlamaktadır. Hastalar ilk bir hafta içerisinde iyileşmenin ilk belirtilerini yaşar ve tam iyileşme yaklaşık olarak 1 ay sonra gerçekleşir.  PRP işleminden sonra ne kadar sürede sonuç alınacağı tendondaki yırtığın büyüklüğüne, omuz sağlığına verdiği öneme ve yaşına göre değişiklik göstermektedir.

PRP tedavisi kaç seans uygulanır?

Omuz tendon yırtığı tedavilerinde PRP tedavisinin en az 3 seans uygulaması önerilmektedir. Seansların arasındaki süre en az 5 en fazla 21 gün olması gerekmektedir. Bu periyodların önemli olmasının sebebi ise hücrelerin 21 günlük periyodlar ile kendilerini yenilemeleridir. Bu sayede PRP tedavisinden elde edilecek yarar en üst seviyeye çıkmaktadır.

Omuz tendon yırtığı tedavisinde egzersiz

Omuz tendon yırtıklarında egzersizin önemi büyüktür. Ancak bu egzersizlerin uzman kontrolünde yapılması gerekir. Nitelikli bir egzersiz programının oluşturulması ve bu programın düzenli bir şekilde takip edilmesi omuz ekleminin güçlenmesini ve iyileşmenin kısa sürede gerçekleşmesini sağlamaktadır.

Egzersiz yaparken dikkat edilmesi gerekenler

Omuz yırtığı tedavilerinde ve daha sonrasında omuz ekleminin sağlığının korunması için yapılacak olan egzersizlerde dikkat edilmesi ve uygulanması gereken noktalar şunlar olmaktadır:

  • Egzersizler doktor kontrolünde yapılmalıdır.
  • Egzersiz sırasında ağırlık kaldırılmamalıdır.
  • Omuz eklemi zorlanmamalıdır.
  • Egzersize başlamadan önce mutlaka ısınma hareketlerinin yapılması gerekir.
  • Kafa üstü kol hareketlerinden sakınılmalıdır.
  • Yüzme ve benzeri egzersizler tercih edilmelidir.
Soru: Birkaç gün önce kollarımı havaya kaldırıp arkaya doğru gerilirken sağ kürek kemiğimin olduğu yerden tık diye bir ses geldi. Bir anda omzum kitlendi sandım. Birkaç dakika indiremedim ağrı girdi. Çıktığını düşünmüştüm ama bir süre sonra kol hareketlerimde herhangi bir kısıtlama olmadığını görünce önemsemedim bu sırada hareket ederken ağrı devam ediyordu. Ama her geçen gün sanki ağrım artıyor gibi. Sağ kolumda az miktarda uyuşma var ve sağ el baş parmağım istemsizce aniden hareket ediyor kasılıp gevşiyor. Ama el kol hareketlerim hala normal. Kolumu yana doğru doksan derece açabiliyorum ve herhangi bir zorlanma hissetmiyorum. Ama bazı hareketleri yaparken ağrıyı daha çok hissediyorum. En kötü ağrı boynumu ön tarafıma eğdiğimde ortaya çıkıyor. Ne önerirsiniz?

A** T** | 07 Mar 2024

Doç. Dr. Mutlu Çobanoğlu cevabı | 79 gün içinde cevaplandı
Sözü edilen belirtiler boyunda ya da omuzda sinir sıkışmasına işaret edebilmektedir. Bunun yanında tık sesi sonrasında gelen ağrı ise kas ve tendonlardaki sağlık probleminin göstergesi olabilmektedir. Sağ koldaki uyuşma ve baş parmaktaki istemsiz hareketler ise sinir sıkışmasını akla getirmektedir.
Doktora Soru Sor